Hanni

ਹਾਣੀ (ਲੇਖਕ: ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਕੰਵਲ, 1961) ਇੱਕ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਨਾਵਲ ਹੈ ਜੋ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਿੰਡ ਦੀ ਕਸਰਤ ਭਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ, ਤੱਤ ਗਰਮੀ, ਅਤੇ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਦੀ ਥਕਾਵਟ ਨਾਲ ਭਰੇ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਅਸਲੀਅਤ ਨੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਪਿਛੋਕੜ ਪਿੰਡ ਦੀ ਗਰਮੀ ਵਾਲੀ ਰੁੱਤ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਕੱਟਾਈ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਨ ਕਾਲੀ ਪੈ ਗਈ ਹੈ। ਝੁੰਮਦੇ ਹੋਏ ਹਰੇ-ਭਰੇ ਖੇਤ ਹੁਣ ਰੇਤਲੇ ਤੇ ਸੁੱਕੇ ਪਏ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਤਾਪੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਜਵਾਨ ਹੋ ਰਹੀ ਧੀ ਧੰਤੋ, ਦਿਨ ਰਾਤ ਕਮਾਉਣ ਤੇ ਘਰ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿਚ ਲੱਗੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਧੰਤੋ ਜਿਹੜੀ ਕੱਚੀ ਉਮਰ ‘ਚ ਹੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਮਿਹਨਤ ਭਰੀ ਦੁਪਹਿਰ ਬਣ ਗਈ ਹੈ, ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਦਿਨ ਦੀ ਹਰ ਘੜੀ ਘਰੇਲੂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਕਹਾਣੀ ਪੇਂਡੂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੇ ਘਰੇਲੂ ਸੰਘਰਸ਼, ਮਜ਼ਦੂਰੀ, ਅਤੇ ਮਾਂ-ਧੀ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੀ ਗਹਿਰਾਈ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। “ਹਾਣੀ” ਨਾਵਲ ਵਿਚ ਪਿਆਰ, ਮਿਹਨਤ, ਸਮਾਜਿਕ ਹਾਲਾਤ ਅਤੇ ਔਰਤ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਨਿਰਪੱਖ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਨਾਵਲ ਪਿਆਰ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਨਾਲ ਪੇਂਡੂ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸੱਚਾਈ ਵੀ ਬਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।