Jeewan Rahas

ਜੀਵਨ ਰਹੱਸ ਓਸ਼ੋ ਦੀ ਇੱਕ ਗਹਿਰੀ ਆਤਮਿਕ ਕਿਤਾਬ ਹੈ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਅਤੇ ਸੱਚੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ ਵੱਲ ਲੈ ਕੇ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਓਸ਼ੋ ਸਮਝਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦ ਤੱਕ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਿਸਮ ਦਾ ਲੋਭ ਜਾਂ ਲਾਲਚ ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਲਾਲਚ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦਾ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਦ ਤੱਕ ਉਹ ਅਸਲ ਭਗਵਤ ਅਨੁਭਵ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਸਿਰਫ਼ ਨਿਰਲੋਭ ਅਤੇ ਖਾਲਸਾ ਮਨ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਸੰਭਵ ਹੈ।
ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਹੰਕਾਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੇ ਅਸਲੀ ਸਰੂਪ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਕਰ ਸਕੇ। ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਇੱਥੇ ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ਬਦ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਅਨੁਭਵ ਹੈ ਜੋ ਪ੍ਰੇਮ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਡੂੰਘਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵਾਸ, ਵਿਚਾਰ ਅਤੇ ਵਿਵੇਕ ਦੇ ਸੰਤੁਲਨ ਰਾਹੀਂ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਯਾਤਰਾ ਨੂੰ ਸਫਲ ਬਣਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਗਿਆਨ ਦੀਆਂ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਵੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਤਕ ਸਹਾਇਕ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਦ ਤੱਕ ਉਹ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦੀਆਂ; ਅਸਲੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤਦ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਗਿਆਨ ਤੋਂ ਵੀ ਪਰੇ ਹੋ ਕੇ ਸਿਧੇ ਅਨੁਭਵ ਵਿੱਚ ਜੀਊਂਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਦੀਆਂ ਯਾਦਾਂ, ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਨਵਾਂ ਦਿਨ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਸੋਚਣ ਵਾਲੇ ਮਨ ਤੋਂ ਪਰੇ ਜਾਣ ਦੀ ਗੱਲ ਵੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਓਸ਼ੋ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਜੀਵਨ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਨਾਲ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਅਨੁਭਵ ਕਰਨ ਨਾਲ ਖੁਲ੍ਹਦਾ ਹੈ।
ਜੀਵਨ ਰਹੱਸ ਪੜ੍ਹਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਲਾਲਚ, ਅਹੰਕਾਰ ਅਤੇ ਬਾਹਰੀ ਭਰਮਾਂ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਉੱਠਦਾ ਹੈ, ਤਦੋਂ ਹੀ ਉਸਨੂੰ ਅਸਲੀ ਆਜ਼ਾਦੀ, ਪ੍ਰੇਮ ਅਤੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।