Manto Kaun Si

ਕਿਤਾਬ “ਮੰਟੋ ਕੌਣ ਸੀ” ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਰਚਨਾ ਹੈ ਜੋ ਸਆਦਤ ਹਸਨ ਮੰਟੋ ਦੇ ਜੀਵਨ, ਵਿਚਾਰਾਂ ਅਤੇ ਲਿਖਤਕ ਯਾਤਰਾ ਨੂੰ ਗਹਿਰਾਈ ਨਾਲ ਸਮਝਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੰਟੋ ਦੇ ਦਿਲ ਦੇ ਦਰਦ, ਉਸ ਦੀ ਲਿਖਤ ਦੇ ਵਿਵਾਦਾਂ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਸੱਚਾਈ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਲੇਖਕ ਨੇ ਮੰਟੋ ਦੀਆਂ ਚਿੱਠੀਆਂ, ਉਸ ਦੇ ਸਮਕਾਲੀ ਲੇਖਕਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧ, ਤੇ ਸਮਾਜਕ ਮੁੱਦਿਆਂ ਉੱਤੇ ਉਸ ਦੀ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਸੋਚ ਰਾਹੀਂ ਇਹ ਵਿਖਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਮੰਟੋ ਸਿਰਫ਼ ਇਕ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਸੀ — ਉਹ ਇੱਕ ਯੁੱਗ ਦਾ ਦਰਪਣ ਸੀ। ਕਿਤਾਬ ਮੰਟੋ ਦੇ ਮਨੁੱਖੀ ਦੁੱਖ, ਉਸ ਦੀ ਬੇਬਾਕੀ, ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਅਤੇ ਉਸ ਤੇ ਹੋਏ ਆਰੋਪਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਰਚਨਾ ਪਾਠਕ ਨੂੰ ਮੰਟੋ ਦੇ ਅਸਲੀ ਚਿਹਰੇ ਨਾਲ ਰੂਬਰੂ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਹੈ — ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਲੇਖਕ ਜੋ ਸਮਾਜ ਦੇ ਪਖੰਡ ਅਤੇ ਦੋਹਰੇ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਨੂੰ ਬੇਨਕਾਬ ਕਰਨ ਤੋਂ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਡਰਿਆ। “ਮੰਟੋ ਕੌਣ ਸੀ” ਉਸਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਉਤਾਰ-ਚੜ੍ਹਾਵਾਂ, ਦਰਦ ਤੇ ਵਿਚਾਰਧਾਰਕ ਸੱਚਾਈਆਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਿਤਾਬ ਹੈ।